Prezentowana praca dowodzi, _e w odró_nieniu od Unii Europejskiej, w unii tworzacej Rzeczpospolita Obojga Narodów zasada wielokulturowosci byla realizowana bezkonfliktowo, poniewa_ Rzeczpospolita nie ingerowala w _ycie wewn_trzne samorzadnych wspólnot, których ramy sama okreslala. Dotyczy to zwlaszcza spolecznosci _ydowskiej. Autonomia _ydowska z sejmem, sejmikami i trybunalami tworzonymi na wzór instytucji szlacheckich jest godnym uwagi precedensem historycznym o dwóchsetletniej trwalosci, zapewniajacym pelna to_samosc tej ludnosci w ramach Rzeczypospolitej. Analiza modelu wielokulturowosci w Rzeczypospolitej wraz z jej warunkami ustrojowymi jest poprzedzona teoretycznymi i analitycznymi ustaleniami dotyczacymi samego modelu i jego konfrontacja ze wspólczesnym modelem wielokulturowym.